Γνωμoδότηση και Έκκληση

Εξαιρετικά επείγον

Γνωμoδότηση και Έκκληση

Το Ίδρυμα Μαραγκοπούλου για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΙΜΔΑ) αισθάνεται την υποχρέωση να θέσει υπόψη σας τη γνωστή υπόθεση του 21 ετών Σαουδάραβα Ali Mohammed Baqir al-Nimr, ο οποίος καταδικάστηκε από τις αρχές της χώρας του σε θάνατο για πράξεις – αξιόποινες σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο – που τέλεσε όταν ήταν 17 ετών, δηλαδή όταν ήταν ανήλικος. Η ποινή μπορεί να εκτελεστεί ανά πάσα στιγμή.

Προσθέτουμε ότι ως τρόποι εκτέλεσης της ποινής έχουν αναφερθεί, κατά τα διεθνή μέσα ενημέρωσης, ο αποκεφαλισμός και η σταύρωση, μέθοδοι που αποτελούν αυτές καθαυτές φοβερά βασανιστήρια. Είναι γνωστό ότι η απαγόρευση, χωρίς καμία εξαίρεση, των βασανιστηρίων συνιστά κανόνα του διεθνούς αναγκαστικού δικαίου (juscogens). Η, δε, Σαουδική Αραβία κύρωσε το 1997 τη Σύμβαση του ΟΗΕ κατά των βασανιστηρίων και άλλων τρόπων σκληρής, απάνθρωπης ή ταπεινωτικής μεταχείρισης ή τιμωρίας και συνεπώς δεσμεύεται από αυτή.

Υπογραμμίζουμε ότι η Σύμβαση του ΟΗΕ για τα δικαιώματα του παιδιού, την οποία η χώρα αυτή έχει κυρώσει από το 1996, απαγορεύει σε όλα τα κράτη την επιβολή θανατικής ποινής και ισόβιας κάθειρξης σε άτομα που τέλεσαν πράξεις αξιόποινες σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, όταν ήταν κάτω των 18 ετών (άρθρο 37 στοιχείο α΄). Τόσο η ίδια η καταδίκη του Alial-Nimrσε θάνατο όσο βεβαίως και η ενδεχόμενη εκτέλεσή του συνιστούν κατάφωρες παραβιάσεις της Σύμβασης για τα δικαιώματα του παιδιού, για τις οποίες η Σαουδική Αραβία φέρει διεθνή ευθύνη έναντι όλων συμβαλλομένων κρατών, αλλά και έναντι της διεθνούς κοινότητας στο σύνολό της.

Μάλιστα ο Ali όχι μόνο δεν διέπραξε δήθεν «παράνομες» πράξεις, αλλά επί της ουσίας καταδικάσθηκε επειδή συμμετείχε σε διαδηλώσεις, ασκώντας και ενισχύοντας δηλαδή το θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα της ελευθερίας του συνέρχεσθαι. Το δικαίωμα αυτό κατοχυρώνεται τόσο από την Οικουμενική Διακήρυξη Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (άρθρο 20) όσο και από το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα (άρθρο 21) και, επομένως, όλα τα κράτη μέλη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών έχουν την υποχρέωση να το σέβονται και να το προστατεύουν. Σημειωτέον ότι η Σαουδική Αραβία είναι ιδρυτικό μέλος του ΟΗΕ.

Επιπλέον, αναφέρουμε ότι, σύμφωνα με την κοινή δήλωση του Ειδικού Εισηγητή του ΟΗΕ για τις εξωδικαστικές, συνοπτικές και αυθαίρετες εκτελέσεις, του Ειδικού Εισηγητή του ΟΗΕ για τα βασανιστήρια και άλλες σκληρές, απάνθρωπες και ταπεινωτικές μεταχειρίσεις και του Προέδρου της Επιτροπής του ΟΗΕ για τα δικαιώματα του παιδιού, στην υπόθεση αυτή διαπιστώνονται πρόσθετες παραβιάσεις. Συγκεκριμένα, ο Aliυπέστη βασανιστήρια κατά τη σύλληψη και κράτησή του προκειμένου να ομολογήσει, ενώ παραβιάστηκε το διεθνώς κατοχυρωμένο δικαίωμα του σε δίκαιη δίκη.

Το ΙΜΔΑ ενώνει τη φωνή του με αυτή των τριών ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων του ΟΗΕ και σας απευθύνει θερμή έκκληση να προβείτε σε δημόσια δήλωση αποδοκιμασίας της επιβολής θανατικής ποινής στον 21χρονο Ali, καθώς και να ζητήσετε την ανάκληση της σχετικής δικαστικής απόφασης της χώρας αυτής και την άμεση απελευθέρωσή του.

Αθήνα, 2 Οκτωβρίου 2015

Η Πρόεδρος του ΙΜΔΑ O Γενικός Γραμματέας του ΙΜΔΑ

Αλίκη Γιωτοπούλου-Μαραγκοπούλου

Ομ. Καθηγήτρια και π. Πρύτανης

Παντείου Πανεπιστημίου

π. Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

Αντώνης Μπρεδήμας

Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών